Çeviride Kalite Kontrol (QA)

Transit Tercüme Ekibi 17 Şubat 2023

Çeviride Kalite Kontrol (QA): Kusursuz Çevirinin Aşamaları

Profesyonel bir çevirinin teslim edilmeden önceki son ve en önemli aşaması **Kalite Kontrol (QA)**'dir. Bu süreç, çevirinin **hata tespiti, düzeltme ve son okuma** adımlarıyla kusursuz olmasını garantileme yöntemlerini kapsar.

**Kalite Kontrol (QA)** süreci, her profesyonel tercüme projesinin vazgeçilmez bir parçasıdır. Çevirmen ilk taslağı tamamladıktan sonra, metin titiz bir dizi kontrol aşamasından geçer. Bu çok aşamalı yaklaşım, sadece dilbilgisi hatalarını değil, aynı zamanda terminoloji, kültürel uygunluk ve biçimsel tutarlılık gibi kritik unsurları da güvence altına alır.

Çeviride Kalite Kontrol Süreci

Çeviri QA Sürecinin 3 Temel Aşaması

Uluslararası standartlarda (ISO 17100 gibi) bir çeviri projesinde, kusursuzluğa ulaşmak için bu üç adım sırasıyla uygulanır:


Adım 1: Düzenleme (Editing / Proofreading) - İçerik Kontrolü

Bu aşama, çevirmenin **uzmanlık alanına** sahip, **bağımsız ikinci bir tercüman** (editör) tarafından yapılır. Editör, çeviriyi kaynak metinle satır satır karşılaştırır ve şunları kontrol eder:

    **Anlamsal Hata Tespiti:** Orijinal anlamın doğru aktarılıp aktarılmadığı. Anlam kayması veya yanlış yorumlama olup olmadığı.
    **Terminoloji ve Tutarlılık:** Projeye özel terimlerin (Terminoloji Tabanı - TB) sürekli ve doğru kullanılıp kullanılmadığı.
    **Üslup ve Ton:** Metnin amacına (pazarlama, hukuki, teknik vb.) uygun üslup ve tonun korunup korunmadığı.

Adım 2: Dilsel Kalite Güvencesi (LQA - Linguistic QA) - Otomatik ve Yarı Otomatik Kontrol

Bu aşamada genellikle **CAT Araçları** (Trados, MemoQ vb.) ve özel QA yazılımları kullanılır. Amaç, insan gözünün kaçırabileceği mekanik ve biçimsel hataları tespit etmektir:

    **Mekanik Hata Tespiti:** Noktalama işaretleri, boşluklar, sayı formatları (binlik ayracı, ondalık), ölçü birimleri ve tarihlerdeki tutarsızlıklar.
    **Tag (Etiket) Kontrolü:** HTML, XML veya diğer kodlama etiketlerinin yanlışlıkla çevrilip çevrilmediği veya eksik olup olmadığı. (Özellikle web sitesi lokalizasyonunda kritiktir.)

Adım 3: Son Okuma (Proofreading / Review) - Akıcılık ve Biçimsel Kontrol

Son okuma, hedef dildeki metnin **kaynak metne bakılmaksızın** bağımsız bir okuyucu (genellikle üçüncü bir kişi) tarafından sadece akıcılık ve dil bilgisi açısından kontrol edildiği final aşamadır.

    **Dilbilgisi ve Yazım:** Tüm imla ve dilbilgisi kurallarına uygunluk.
    **Akıcılık:** Metnin bir çeviri gibi değil, hedef dilde yazılmış **doğal bir metin** gibi okunup okunmadığı.
**Risk Uyarısı:** Yalnızca tek bir kişinin çevirisini kontrol etmeden teslim etmek, proje kalitesini büyük riske atar. Profesyonel hizmetlerde, çeviri mutlaka **en az iki uzman (Tercüman + Editör)** tarafından elden geçirilmelidir.

Transit Tercüme'nin Kalite Güvence Taahhüdü

Transit Tercüme olarak, ISO standartlarına uygun, üç aşamalı sıkı bir QA protokolü uyguluyoruz. Projeniz teslim edilmeden önce, çevirmen tarafından hazırlanan metin, mutlaka o alanda uzmanlaşmış **ikinci bir Editör** tarafından kontrol edilir ve ardından akıcılık için **Son Okuma** sürecine tabi tutulur. Bu katmanlı kontrol sistemi, size sadece hızlı değil, aynı zamanda **kusursuz ve tutarlı** çeviri garantisi verir. Bizim için çeviri tamamlandığında değil, kalite kontrol tamamlandığında teslimat başlar.


Kalite Kontrol (QA) Çeviri Kalitesi Proofreading Editing Son Okuma Linguistic QA (LQA) Çeviri Süreçleri Terminoloji Tutarlılığı